(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

॥ శ్రీః ॥
12.314. అధ్యాయః 314
Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Topics
భీష్మేణ యుధిష్ఠిరంప్రతి శ్రేయఃసాధనధర్మప్రతిపాదకజనకానుశాసనానువాదః॥ 1॥
Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Text

భీష్మ ఉవాచ। 12-314-0x(6500)(78177)
మృగయాం విచరన్కశ్చిద్విజనే జనకాత్మజః।
వనే దదర్శ విప్రేంద్రమృషిం వంశధరం భృగోః॥ 12-314-1(78178)
తమాసీనముపాసీనః ప్రణంయ శిరసా మునిం।
పశ్చాదనుమతస్తేన పప్రచ్ఛ వసుమానిదం॥ 12-314-2(78179)
భగవన్కిమిదం శ్రేయః ప్రేత్య చాపీహ వా భవేత్।
పురుషస్యాధ్రువే దేహే కామస్య వశవర్తినః॥ 12-314-3(78180)
సత్కృత్య పరిపృష్టః సన్సుమహాత్మా మహాతపాః।
నిజగాద తతస్తస్మై శ్రేయస్కరమిదం వచః॥ 12-314-4(78181)
ఋషిరువాచ। 12-314-5x(6501)
మనసః ప్రతికూలాని ప్రేత్య చేహ నచేచ్ఛసి।
భూతానాం ప్రతికూలేభ్యో నివర్తస్య యతేంద్రియః॥ 12-314-5(78182)
ధర్మః సదా హితః పుంసాం ధర్మశ్చైవాశ్రయః సతాం।
ధర్మాల్లోకాస్త్రయస్తాత ప్రవృత్తాః సచరాచరాః॥ 12-314-6(78183)
స్వాదుకాముక కామానాం వైతృష్ణ్యం కిం న గచ్ఛసి।
మధు పశ్యసి దుర్బుద్ధే ప్రపాతం నానుపశ్యసి॥ 12-314-7(78184)
యథా జ్ఞానే పరిచయః కర్తవ్యస్తత్ఫలార్థినా।
తథా ధర్మే పరిచయః కర్తవ్యస్తత్ఫలార్థినా॥ 12-314-8(78185)
అసతా ధర్మకామేన విశుద్ధం కర్మ దుష్కరం।
సతా తు ధర్మకామేన సుకరం కర్మ దుష్కరం॥ 12-314-9(78186)
వనే గ్రాంయసుఖాచారో యథాగ్రాంయస్తథైవ సః।
గ్రామే వనసుఖాచారో యథా వనచరస్తథా॥ 12-314-10(78187)
మనోవాక్కర్మగే ధర్మే కురు శ్రద్ధాం సమాహితః।
నివృత్తౌ వా ప్రవృత్తౌ వా సంప్రధార్య గుణాగుణాన్॥ 12-314-11(78188)
నిత్యం చ బహు దాతవ్యం సాధుభ్యశ్చానసూయతా।
ప్రార్థితం బ్రాహ్మణేభ్యశ్చ సత్కృతం దేశకాలయోః॥ 12-314-12(78189)
శుభేన విధినా లబ్ధమర్హాయ ప్రతిపాదయేత్।
క్రోధముత్సృజ్య దత్త్వాఽథ నానుతప్యేన్న కీర్తయేత్॥ 12-314-13(78190)
అనృశంసః శుచిర్దాంతః సత్యవాగార్జవే స్థితః।
యోనికర్మవిశుద్ధశ్చ పాత్రం స్యాద్వేదవిద్ద్విజః॥ 12-314-14(78191)
సంస్కృతా చైకపత్నీ చ జాత్యా యోనిరిహేష్యతే।
ఋగ్యజుఃసామగో విద్వాన్షట్కర్మా పాత్రముచ్యతే॥ 12-314-15(78192)
స ఏవ ధర్మః సోఽధర్మస్తం తం ప్రతి నరం భవేత్।
పాత్రాకర్మవిశేషేణ దేశకాలావవేక్ష్య చ॥ 12-314-16(78193)
లీలయాఽల్పం యథా గాత్రాత్ప్రమృజ్యాత్తు రజః పుమాన్।
బహుయత్నేన చ మహత్పాపనిర్హరణం తథా॥ 12-314-17(78194)
విరిక్తస్య యథా సంయగ్ఘృతం భవతి భేషజం।
తథా నిర్హృతదోషస్య ప్రేత్య ధర్మః సుఖావహః॥ 12-314-18(78195)
మానసం సర్వభూతేషు వర్తతే వై శుభాశుభం।
అశుభేభ్యః సమాక్షిప్య శుభేష్వేవావధారయ॥ 12-314-19(78196)
సర్వం సర్వేణా సర్వత్ర క్రియమాణం చ పూజయ।
స్వధర్మే యత్ర రాగస్తే కామం ధర్మో విధీయతాం॥ 12-314-20(78197)
అధృతాత్మంధృతౌ తిష్ఠ దుర్బద్ధే బుద్ధిమాన్భవ।
అప్రశాంతః ప్రశాంయ త్వమప్రాజ్ఞః ప్రాజ్ఞవచ్చర॥ 12-314-21(78198)
తేజసా శక్యతే ప్రాప్తుముపాయః సహచారిణా।
ఇహ చ ప్రేత్య చ శ్రేయస్తస్య మూలం ధృతిః పరా॥ 12-314-22(78199)
రాజర్షిరధృతిః స్వర్గాత్పతితో హి మహాభిషః।
యయాతిః క్షీణపుణ్యోపి ధృత్యా లోకానవాప్తవాన్॥ 12-314-23(78200)
తపస్వినాం ధర్మవతాం విదుషాం చోపసేవనాత్।
ప్రాప్స్యసే విపులాం బుద్ధిం తథా శ్రేయోఽభిపత్స్యసే॥ 12-314-24(78201)
భీష్మ ఉవాచ। 12-314-25x(6502)
స తు స్వభావసంపన్నస్తచ్ఛ్రుత్వా మునిభాషితం।
వినివర్త్య మనః కామాద్ధర్మే బుద్ధిం చకార హ॥ ॥ 12-314-25(78202)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే శాంతిపర్వణి మోక్షధర్మపర్వణి చతుర్దశాధికత్రిశతతమోఽధ్యాయః॥ 314॥

Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Footnotes

12-314-5 వైతృష్ణం కో న గచ్ఛతి ఇతి ధ. పాఠః। కిం న పృచ్ఛసీతి థ. పాఠః॥
12-314-15 ఏకస్యైవ పత్నీ ఏకపత్నీ నత్వన్యపూర్వా। జాత్యాః పుత్రోత్పత్తేః యోనిః స్యతానం॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.